47
BILDERDIJK.KLUIT.Znw.
M.V.stop
M.V.suiker
V.M.tegel
V.M.treeft
V.M.troost
V.M.tuin
V.M.turf
V.M.vaak
M.V.vijl
V.M.vingerling
M.V.vlek
V.M.vorsch
V.O.wambuis
M.V.wel
M.V.wijk
V.M.worm
M.V.wouw
M.V.zegepraal
M.V.zwijn
V.O.zwoord
Terwijl Bilderdijk in het buitenland bezig was zijn verhandeling over de geslachten
persklaar te maken, hield de Leidsche hoogleeraar Matthijs Siegenbeek zich onledig
met het schrijven van een
Verhandeling over de Nederduitsche Spelling ter
bevordering van eenparigheid in dezelve
. Het stuk werd uitgegeven ‘in naam en op
last van het Staatsbewind der Bataafsche Republiek’ (1804). Volgens de beginselen,
in die verhandeling uitgesproken, werd daarop de Nederlandsche spelling geregeld.
Intusschen had de Rotterdamsche predikant P. Weiland de hand aan 't werk geslagen
om - eveneens in naam en op last van het Staatsbestuur - een Nederduitsche
Spraakkunst samen te stellen.
Siegenbeek en Weiland hielden zich, wat de regeling der geslachten betrof, aan
de lijst en de regels van Kluit
1)
. Daar Weiland in zijn
Woordenboek
, dat van 1799-1811
in elf deelen verscheen, heel wat substantieven had op te nemen, die bij Hoogstraten
- Kluit ontbraken, bepaalde hij het geslacht van die woorden zoo goed mogelijk met
behulp van de regels, door Kluit gegeven. Toch brengt ook Weiland nu en dan een
wijziging aan. Is het ‘gebruik’ volkomen in strijd met een regel, waarop weinig
uitzonderingen zijn, dan brengt hij het geslacht wel eens met dien regel in
overeenstemming. B.v. bij
krokodil
. Bij Kluit is het woord vrouwelijk. Maar Weiland
maakt het - daar krokodil een groot en sterk dier is, misschien ook om in
1) Weiland zelf getuigt dit op blz. 60 zijner
Spraakkunst
(1805).
Taal en Letteren. Jaargang 2
Comentários a estes Manuais